Archive for the ‘คำบะเก่า’ tag

กำบะเก่า ตี้ ๖๔ ตุ๊กจะไปหนี มีจะไปอวด

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืมเจ้า

 

“ ตุ๊กข์จะไปหนี    มีจะไปอวด ” 

 

กำแปล๋ คือ

เปิ้นว่ายามตุ๊ก ก่อหื้อเผชิญหน้า จะไปหลบไปเลี่ยง
แห๋มผ่าง ยามมั่งมี ร่ำรวย มีกิ๋น
ก่อจะไปอวดฮ่ำอวดรวย ปี้น้องจะจังหัว เจ้า

 

ความหมาย …..

ครอบครัวมีปัญหาอย่าหนีเอาตัวรอด  และเมื่อร่ำรวยขึ้นมาอย่าอวดใหญ่อวดโต
ร่วมสู้ปัญหาที่เข้ามาในครอบครัวอย่างไม่ย่อท้อ  ถ้าร่ำรวยก็ไม่อวดตัว

 

เทียบสำนวนไทยกลาง ได้กับ  “ ตัดช่องน้อยแต่พอตัว ”

 

ยากจนอย่าหนี (จากครอบครัว)  มั่งมีอย่าอวด

 

กำบะเก่า ตี้ ๖๓ ต๋ามใจ๋ปล๋าจะกินเบ็ด ต๋ามใจ๋เป็ดจะกิ๋นหอย

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืมเจ้า

 

“ ต๋ามใจ๋ปล๋าจะกินเบ็ด    ต๋ามใจ๋เป็ดจะกิ๋นหอย ”

 

กำแปล๋ คือ

เปิ้นว่า ก๋ารอยู่ร่วมกั๋น ควรตี้จะฮู้จักตวยต๋ามน้ำใจ๋หื้อกั๋นเจ้า
เหมือนอย่างตี้เปิ้นเปรียบเทียบไว้ว่าปล๋าจะกิ๋นเบ็ด เป็ดจะกิ๋นหอย
ก๋อควรยอมหื้อกั๋น จะได้บ่ะมีเรื่องตี้รุนแรงน่อเจ้า

 

“ ตามใจปลาจะกินเบ็ด ตามใจเป็ดจะกินหอย ”

 

ความหมาย …. .

อะลุ้มอล่วยให้แก่กันตามความชอบใจ
อยู่กันอย่างพี่น้อง ใครชอบแบบไหนก็ตามใจกันไปบ้างไม่ขัดข้อง

 

เทียบสุภาษิตไทยกลางได้กับ  

“ สมานฉันท์ “
” บัวไม่ให้ช้ำ  น้ำไม่ให้ขุ่น “
” ถ้อยทีถ้อยอาศัย ”

 

กำบะเก่า ตี้ ๖๒ ตดหื้อหมาดม

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

 

“ ตดหื้อหมาดม ”

 

กำแปล๋

คือก๋ารจุ๊หื้อหลงเจื่อ จุ๊หื้อเปิ้นดีใจ๋ แต่บ่ะเยียะแต๊
คนจะอี้ เลี่ยงหื้อไกล๋ๆ เลยเจ้า

 

หมายถึง…..

“ ตดให้สุนัขดม ”
หลอกลวงให้ผู้อื่นหลงเชื่อ หลอกให้หลงดีใจ

 

เทียบสุภาษิตไทยกลางได้กับ   “ ขุดบ่อล่อปลา ”  หรือ ” โปรยยาหอม “  จ้าาาาาา

 

กำบะเก่า ตี้ ๖๑ ตดบ่จ้างตดขี้ก่อออก หยอกบ่จ้างหยอกก่อผิดกั๋น

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

 

“ ตดบ่จ้างตดขี้ก่อออก    หยอกบ่จ้างหยอกก่อผิดกั๋น ”

 

กำแปล๋…..

ควรฮู้กาลเทศะ ฮู้จักสำรวมกริยาวาจา

ฮู้ว่าบางเรื่องหยอกล้อได้
แต่บางเรื่องใดตี้เป๋นเรื่องตี้จริงจัง ก่อต้องระมัดระวังเป๋นพิเศษ บ่ะอั้นอาจจะทำหื้อกล๋ายเป๋นเรื่งผิดใจ๋กั๋นได้แม่นก่อเจ้า …

( ควรวางตัวสำรวมเหมาะสม  ถูกกาลเทศะ )

คำไทยกลาง ว่า

“ ถ้าตดไม่เป็น  ระวังขี้ไหล   หยอกไม่เป็นก็มีเรื่องผิดใจกันได้ ”

 

กำบะเก่า ตี้ ๖๐ งัวควายต๋ายละเขาละหนัง คนเฮาต๋ายละจื้อละเสียง

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

 

“ งัวควายต๋ายละเขาละหนัง    คนเฮาต๋ายละจื้อละเสียง ”

 

กำว่า

งัวควาย = วัวควาย
ต๋าย = ตาย
จื้อ = ชื่อเสียง

 

กำแปล๋  …..

วัวควายตายเหลือเขาและหนัง  คนตายลงเหลือชื่อเสียงความดีงาม

เปิ้นว่าคนตี้ทำคุณงามความดีหื้อกับสังคมไว้นั่ก เมื่อวันใด ต๋ายไป ปู้คนย่อมสรรเสริญ
จะอั้น คนเฮาควรหมั่นเยียะ หมั่นทำแต่ความดีงาม  เน่อเจ้า

 

ถ้าเทียบสำนวนไทยกลาง  เปิ้นว่า  “ ทำดีได้ดี  ทำชั่วได้ชั่ว ”

 

กำบะเก่า ตี้ ๕๙ ใคร่ฮู้หื้อถาม ใคร่งามหื้อแต้ม

without comments

 

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

“ ใคร่ฮู้หื้อถาม     ใคร่งามหื้อแต้ม ”

กำว่า
ฮู้ = รู้ รอบรู้
แต้ม = การแต่งแต้ม ในที่นี้ หมายถึง แต่งให้สวยงาม

หมายถึง…..

คนที่อยากเป็นคนเก่ง รอบรู้ ให้หมั่นศึกษา เสาะแสวงหา
ถ้าอยากสวยงาม ก็ต้องหมั่นเติมเสริมแต่ง

อยากได้ดี มีความรู้ มีคนนับหน้าถือตา ให้ศึกษาจากผู้รู้  ครูอาจารย์

เทียบเคียงคำไทยกลาง    “ อยากรู้ให้ถาม  อยากงามให้แต่ง ”  นั่นเองจ้าาาา

 

กำบะเก่า ตี้ ๕๗ ข้าวบ่ตากต๋ำเหนียว ลูกคนเดียวสอนยาก

without comments

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

คำว่า
ต๋ำ = การตำด้วยครก

ข้าวเปลือกไม่ตาก  นำไปตำจะเหนียว มีลูกคนเดียวสั่งสอนยาก

หมายถึง…..

ลูกคนเดียว มักถูกเลี้ยงด้วยการตามใจจนทำให้เสียคน
เวลาอบรมสั่งสอนมักดื้อดึงไม่ยอมเชื่อฟัง

การเลี้ยงดูลูกหลานจะไปตวยใจ๋กั๋นล้ำไป หื้อฝึกมีระเบียบวินัย ความรับผิดชอบ  และมีคุณธรรม เถิงจะดีน่อเจ้า

เทียบสำนวน คำพังเพย ไทยกลาง   “ เลี้ยงลูกตามใจลูก ”

 

 

กำบะเก่า ตี้ ๕๖ ขอนบ่มีเห็ด ไผตึงบ่ใกล้

without comments

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

คำว่า
ขอน = ขอนไม้
ไผ = ใคร
บ่ใกล้ = ไม่เข้าใกล้

หมายเถิง

ต้นไม้ตี้ต๋ายแล้ว ล้มอยู่ มันจั้งมีเห็ดต่างๆ งอกออกมา
ซึ่งคนก่อจะเก็บไปกิ๋นได้  กาว่าจะเอาไปขายก่ ได้
นับว่าขอนไม้นั้นยังมีก้า ตึงมีคนเข้าไปรุมเซาะเห็ด
แต่ถ้าต้นไม้บางต้น เห็ดหมะขึ้น ก่ จะหมะมีไผ เข้าไปยื่อไปไจ

เรื่องนี้เปิ้นเปรียบฮื่อฟังว่า คนเฮา ถ้าหมะได้ทำประโยชน์อะหยังเลยตึงหมะมีไผเข้าใกล้
หมายเถิง คนตี้มีสมบัติ ตึงทรัพย์สมบัติ และคุณสมบัติเจ้า

การนำไปใช้  
ควรมีความกตัญญูต่อ บิดามารดา  ปู่ย่า  ตายาย

เทียบเคียงคำไทยกลาง ที่ว่า
“ขอนไม้ไม่มีเห็ด  ใครก็ไม่ใกล้ ”
ขอนไม้ หรือ สิ่งที่ไม่มีประโยชน์ย่อมไม่มีใครสนใจ

 

กำบะเก่า ตี้ ๕๕ กำจ่มกำด่า นั้นเป๋นกำดี ถ้าฟังบ่ถี่ มันตึงบ่ม่วนหู

without comments

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

คำว่า
กำจ่ม = คำบ่น
กำดี = คำพูดดีดี
บ่ถี่ = ไม่ละเอียดถี่ถ้วน
บ่ม่วน = ไม่สนุก ในที่นี้หมายถึง ไม่ไพเราะ

ความหมาย…..

คำชึ้แนะ สั่งสอนของผู้อาวุโสมักจะไม่น่ารับฟัง แต่ถ้าเมื่อ ได้คิดตามแล้ว นำไปปฏิบัติจะมีประโยชน์มาก

ควรเปิดใจน้อมรับคำสั่งสอน และนำไปปฏิบัติให้เกิดประโยชน์กับตนเอง  ครอบครัว  สังคม

เทียบไทยกลาง  ได้ว่า
“ คำบ่นคำด่านั้นเป็นคำดี  ถ้าไม่ใส่ใจรับฟัง  มันไม่ไพเราะหู ”

 

กำบะเก่า ตี้ ๕๔ เกิดเป๋นคน เข้าห้วยใดก็หื้อมันสุด ขุดห้วยใดก็หื้อมันตึ๊ก

without comments

 

กำบ่ะเก่า บ่ะเล่าจะลืม เจ้า

คำว่า

ตึ๊ก = สุดทาง สิ้นสุด

ความหมาย …..

การมีความมุมานะพยายามทำงานตั้งแต่ต้นจนจบ ไม่ทิ้งให้เป็นภาระกับผู้อื่นอีกต่อไป
ทำอะไรควรทำอย่างจริงจัง ไม่ย่อท้อต่อความยากลำบาก   อดทนทำจนกว่าจะสำเร็จ

เทียบสำนวน สุภาษิต คำพังเพย ไทยกลาง   ที่ว่า
“ ความพยายามอยู่ที่ไหน ความสำเร็จอยู่ที่นั่น ”

 

 

16 visitors online now
4 guests, 12 bots, 0 members
Max visitors today: 24 at 09:04 am UTC
This month: 27 at 07-01-2014 08:27 am UTC
This year: 92 at 05-21-2014 02:00 pm UTC
All time: 92 at 05-21-2014 02:00 pm UTC